พฤติกรรมเลียนแบบ ส่งผลเสียต่อเด็กหรือไม่?



พฤติกรรมเลียนแบบการใช้เครื่องสำอางของแม่กับ

การแต่งหน้าของเด็ก


พฤติกรรมการเลียนแบบ ถือเป็นการเรียนรู้รูปแบบหนึ่งที่มีความสำคัญอย่างยิ่งต่อพัฒนาการทั้งทางด้านการจินตนาการ และการเรียนรู้ของลูกน้อย ดังนั้น คุณพ่อคุณแม่จึงควรใส่ใจ ไม่ควรมองข้ามความสำคัญในการให้เวลาในการทำกิจกรรมร่วมกับลูกน้อย และควรหาพฤติกรรมแบบอย่างที่เหมาะสมที่จะช่วยเสริมสร้างการเรียนรู้ที่ไม่รู้จบของเด็กๆอีกด้วย


ทฤษฎีการเรียนรู้ทางสังคมของแบนดูร่า กับพฤติกรรมเลียนแบบในวัยเด็ก:

อัลเบิร์ต แบนดูร่า (Albert Bandura, 1968) ถือเป็นนักจิตวิทยาร่วมสมัยที่มีชื่อเสียงอย่างมาก โดยเฉพาะการอธิบายทฤษฎีการเรียนรู้ทางสังคม โดยเขากล่าวว่า การเรียนรู้ที่สำคัญที่สุดของเด็กนั้น คือการมีปฏิสัมพันธ์กับผู้อื่น (Social interaction) อย่างต่อเนื่อง จนก่อให้เกิดรูปแบบหรือแบบแผนพฤติกรรมที่ทำให้เด็กจำได้ และนำไปปฏิบัติหรือเลียนแบบพฤติกรรมที่ซึมซับมาได้ การเรียนรู้มิได้เพียงแต่ทำให้เกิดพฤติกรรมเพียงชั่วขณะ หากแต่เด็กจะเรียนรู้ถึงโครงสร้าง ความสัมพันธ์ และนำสิ่งเหล่านี้ไปใช้ประโยชน์ในการแสดงพฤติกรรมอื่นๆต่อไปในอนาคต


เลียนแบบการแต่งหน้า เสริมสร้างความมั่นใจจากแม่สู่ลูก:


การแต่งหน้า ถือเป็นพฤติกรรมที่เด็กๆมักจะชอบเลียนแบบอยู่ให้เห็นเสมอ โดยเฉพาะในเด็กที่มีอยู่ใกล้ชิดคุณแม่และได้เห็นพฤติกรรมต่างๆในชีวิตประจำวัน หากแต่กลับเลือกที่จะเลียนแบบพฤติกรรมการแต่งหน้าเป็นหลัก สาเหตุที่เป็นเช่นนั้น เพราะวัยเด็กมีการเรียนรู้การสัมผัส และการสังเกตรายละเอียดที่เกี่ยวข้องกับสีสันที่มีความสดใสเป็นหลัก โดยทั่วไปจะเห็นได้ว่า กิจกรรมหรือของเล่นที่เกี่ยวข้องกับน้องๆหนูๆมักจะใช้สีสันในการดึงดูดความสนใจ หรือแม้กระทั่งการสอนคำศัพท์ในการฝึกพูดของลูกน้อยก็มักจะใช้สีเป็นตัวช่วยในการจดจำอยู่เสมอ ดังนั้น จึงสามารถอธิบายได้ว่า สีสันที่อยู่บนใบหน้าจากการแต่งหน้าของคุณแม่ ย่อมเป็นสิ่งหนึ่งที่ดึงดูดใจ และทำให้ลูกน้อยเกิดความสนใจได้อย่างมากเลยทีเดียว แต่การที่ลูกน้อยใช้เครื่องสำอางที่ไม่ใช่เครื่องสำอางสำหรับเด็ก สามารถเป็นอันตรายต่อผิวบอบบางของลูกได้ ดังนั้นจึงต้องสังเกตพฤติกรรมลูกอยู่เสมอ หรือหาเครื่องสำอางเด็กโดยเฉพาะมาให้ลูกเล่น


คุณพ่อคุณแม่บางบ้านอาจจะเกิดความตกใจเมื่อได้เห็นลูกแอบใช้เครื่องสำอางของตนในการทาลงไปบนใบหน้า เปลือกตา หรือริมฝีปาก หากเป็นบ้านที่เคร่งครัดหน่อย คุณผู้ใหญ่ภายในบ้านก็อาจจะมองว่าเป็นการฝึกให้เด็ก “แก่แดด” หรือว่า ทำตัวเกินวัยไม่เหมาะสม หากแต่แท้ที่จริงแล้ว การเลียนแบบการแต่งหน้าของแม่ที่ส่งไปต่อลูกนั้น ได้ให้ประโยชน์ในการเรียนรู้และเสริมสร้างความสัมพันธ์ที่ดีอย่างยิ่งในครอบครัว ซึ่งสามารถอธิบายได้ดังต่อไปนี้





ประโยชน์ของการเลียนแบบการแต่งหน้าของลูกน้อย:

1. ก่อให้เกิดพฤติกรรมดึงดูดความสนใจ (Attentional Process)

แทนที่ลูกน้อยจะไปให้ความสนใจกับสื่อโทรทัศน์หรือการ์ตูนเพียงอย่างเดียว การเลียนแบบการแต่งหน้าของคุณแม่นั้นทำให้ลูกน้อยหันเหความสนใจกลับมาอยู่ที่คุณแม่มากยิ่งขึ้น ดังนั้น นอกเหนือจากการแต่งหน้าแล้ว ลูกน้อยก็จะเกิดความไว้เนื้อเชื่อใจ และความสนิทสนมกับคุณแม่มากยิ่งขึ้นไปด้วย ก่อให้เกิดการเลียนแบบพฤติกรรมที่ดีอื่นๆตามมาได้ ไม่ว่าจะเป็นพฤติกรรมการเลียนแบบการทำงานบ้าน การพูดจาที่ไพเราะเหมาะสม เป็นต้น


2. ก่อให้เกิดกระบวนการคงไว้ (Retention Process)

กระบวนการคงไว้เป็นรูปแบบการฝึกความจำชนิดหนึ่ง โดยเด็กนั้นจะมีความแม่นยำในเรื่องของการบันทึกสิ่งที่ได้เห็นและเก็บไว้ในความทรงจำ ดังนั้น การเลียนแบบการแต่งหน้า คุณแม่สามารถใช้โอกาสนี้ในการสอนสิ่งที่ลูกน้อยควรเรียนรู้ในวัยที่เหมาะสมได้ เช่น การสอนการเรียกชื่อสีต่างๆผ่านเครื่องสำอางที่แต่งหน้า หรือการเรียกชื่ออวัยวะบนในหน้าให้ถูกต้อง ยิ่งลูกกับคุณแม่ได้ฝึกการแต่งหน้าด้วยกัน และสอนเรื่องเหล่านี้สอดแทรกเป็นประจำสม่ำเสมอ ย่อมทำให้ลูกน้อยเรียนรู้เรื่องเหล่านี้ได้ไวกว่าการท่องจำเฉยๆโดยไม่มีกิจกรรมที่น่าสนใจเป็นสื่อกลาง


3. ก่อให้เกิดกระบวนการแสดงออก (Motor Reproduction Process)

เป็นรูปแบบกระบวนการเรียนรู้ผ่านการกระทำ (action) โดยการกระทำดังกล่าวต้องแสดงออกผ่านการเคลื่อนไหวทางร่างกายของลูกน้อย เช่น การโบกสะบัดแปรงแต่งหน้าให้อยู่ในพื้นที่หรืออวัยวะที่ตนเองต้องการ แน่นอนว่ากระบวนการนี้นอกจากจะช่วยเสริมสร้างความแข็งแรงทางด้านร่างกาย พัฒนากล้ามเนื้อมัดเล็กให้เกิดความเติบโตได้อย่างสมวัยแล้ว ยังช่วยพัฒนาการการเรียนรู้ให้ลูกน้อยกล้าแสดงออกในสังคม พร้อมที่จะเรียนรู้และสร้างจินตนาการได้ไปพร้อมๆกัน


4. ก่อให้เกิดกระบวนการจูงใจ (Motivational Process)

เป็นกระบวนการเสริมแรงที่ทำให้ลูกน้อยได้มีแม่แบบในการพัฒนาตัวตนได้อย่างเหมาะสม ในที่นี้คือการที่ลูกได้เรียนรู้การแต่งหน้าจากคุณแม่ นอกจากทักษะการแต่งหน้าที่จะช่วยให้ลูกน้อยได้เรียนรู้แล้ว ยังแอบแฝงไปด้วยความชื่นชมของลูกน้อยที่มองแม่เปรียบเหมือนแม่แบบในการใช้ชีวิต คุณแม่อาจสอดแทรกหรือแสดงออกถึงความมั่นใจ เต็มไปด้วย Self-Esteem เพื่อให้ลูกน้อยสามารถสื่อได้ถึงพลังดังกล่าว และนำไปสู่การเสริมสร้าง Self-Esteem ของลูกน้อยด้วยเช่นกัน


นอกจากกระบวนการต่างๆดังกล่าวข้างต้นแล้ว สิ่งสำคัญที่สุดจากการเลียนแบบพฤติกรรมการแต่งหน้าที่ลูกได้รับจากแม่คือความสัมพันธ์ในครอบครัวที่จะเกิดขึ้นได้แม้ในระยะเวลาไม่นานนัก ในสังคมปัจจุบันเราอาจปฏิเสธไม่ได้เลยว่า คุณพ่อคุณแม่หลายท่านมีความจำเป็นจะต้องทำงานเพื่อหารายได้ในการเลี้ยงดูครอบครัว จนบางครั้งเราอาจละเลยสิ่งที่สำคัญที่สุด นั่นคือ พัฒนาการและการสร้างความสัมพันธ์ในวัยเด็กกับลูก ซึ่งเป็นสิ่งที่แม้แต่เงินก็ไม่สามารถซื้อเวลาเหล่านี้กลับมาได้ ดังนั้น ลองให้กิจกรรมการแต่งหน้าเป็นเวลาที่ช่วยเสริมสร้างและทำให้ครอบครัวได้อยู่ร่วมกัน มีเวลาเรียนรู้กันและกัน และที่จริงแล้ว ไม่เพียงแต่คุณแม่กับคุณลูกที่สามารถทำพฤติกรรมการเล่นแต่งหน้าด้วยกันได้ หากแต่สมาชิกในครอบครัวไม่ว่าจะเป็นคุณปู่คุณย่า คุณตาคุณยาย หรือคุณพ่อ ก็สามารถเป็นส่วนหนึ่งในการพัฒนาความสัมพันธ์และเสริมสร้างการเรียนรู้ของลูกน้อยไปพร้อมๆกันได้ เพียงแค่เปิดใจและให้เวลากับคนที่เรารัก เพียงเท่านี้ก็สามารถสร้างความอบอุ่นและให้ความสุขกับลูกน้อยได้อย่างไม่น่าเชื่อเลยทีเดียว

เลือกเครื่องสำอางอย่างไรให้เหมาะสมกับลูกน้อย?:


แม้ว่าการเลียนแบบพฤติกรรมการแต่งหน้าจากแม่สู่ลูกนั้นจะสร้างคุณูปการหลายอย่างในการเรียนรู้และการสร้างตัวตนของลูกน้อย ซึ่งจะมีประโยชน์อย่างยิ่งในอนาคต หากแต่สิ่งที่คุณพ่อคุณแม่จะต้องให้ความสำคัญมากไปกว่าการเรียนรู้คือความปลอดภัยในการใช้เครื่องสำอางของลูกน้อย เนื่องจากผิวของเด็กมีความบอบบางเป็นพิเศษ และเครื่องสำอางผู้ใหญ่ก็มักผสมสารเคมีต่างๆเพื่อสร้างความคงทนหรือเพื่อประโยชน์บางประเภท ดังนั้น คุณพ่อคุณแม่ควรเลือกสรรเครื่องสำอางที่เหมาะสมกับผิวเด็กโดยตรง ไม่มีสารเคมีตกค้างที่อาจก่อให้เกิดอาการคัน ผื่นแพ้ หรืออาจไปถึงขั้นรบกวนฮอร์โมนที่ใช้ในการเจริญเติบโตของเด็กในระยะยาว นอกจากนี้ เครื่องสำอางของเด็กยังต้องมีสีสันที่สดใส เหมาะสมกับวัย และการเรียนรู้ผ่านสีสันที่น่าดึงดูดใจได้อีกด้วย สามารถตอบโจทย์ได้ทั้งการใช้ประโยชน์ในการออกสังคมข้างนอก และการเล่นเพื่อเติมเต็มจินตนาการในบ้านได้


เครื่องสำอางเด็ก By Punara ปลอดภัย มั่นใจได้ในทุกการเรียนรู้:

เครื่องสำอางเด็กแบรนด์พิวนารา (Punara) นั้น ถือเป็นแบรนด์เครื่องสำอางเด็กอันดับหนึ่งในประเทศไทยที่คุณพ่อคุณแม่ส่วนใหญ่เลือกใช้ เพราะนอกจากการคัดสรรส่วนประกอบที่เป็นธรรมชาติ ไม่แพ้ แถมยังช่วยบำรุงผิวให้มีความชุ่มชื้น เสริมสร้างความแข็งแรงกับผิวให้น้องๆหนูๆแล้ว พิวนาราก็ยังคำนึงถึงความหลากหลายของผลิตภัณฑ์และสีสันที่สดใส เหมาะสมอย่างยิ่งกับลูกน้อยที่กำลังสนใจเรียนรู้การแต่งหน้าอีกด้วย


เครื่องสำอางพิวนารา มีสินค้าให้เลือกหลากหลาย สำหรับลูกน้อย ทั้งเครยอนสติ๊ก ลิปกลอส ลิปสติกเด็ก และยังมีเจลแต่งผมเด็ก ส่วนสำหรับร่างกาย ทางพิวนารา ก็มียาทาเล็บเด็ก เป็นสูตรน้ำ ไม่ทำอันตรายต่อลูกน้อย เครื่องสำอางเด็กของเรา ยังมีในรูปแบบเซตชุดแต่งหน้าเด็กออร์แกนนิคอีกด้วย


นอกจากนี้ เครื่องสำอางเด็กแบรนด์พิวนารา ได้รับการการันตีในเรื่องของความปลอดภัย โดยได้รับ Certified by ECOCERT ซึ่ง ECOCERT นั้น เป็นเครื่องหมายการรับรองสินค้าประเภทออร์กานิค (สินค้าที่มีการผลิตในรูปแบบธรรมชาติแบบอินทรีย์) ที่มีมาตรฐานการคัดกรองอย่างสูงจากประเทศฝรั่งเศสค่ะ ECOCERT นั้นมีมาตรฐานเทียบเท่าและเป็นที่ยอมรับของกระทรวงเกษตรในประเทศสหรัฐอเมริกา รวมถึงเป็นหนึ่งในผู้นำของตรารับรองมาตรฐานการใส่ใจธรรมชาติที่มีชื่อเสียงในระดับสากล


ให้พิวนาราเป็นส่วนหนึ่งในการสร้างเสริมพัฒนาการการเรียนรู้ของลูกน้อย และให้เราเชื่อมความสัมพันธ์ ในครอบครัว เพียงแค่เปิดพื้นที่ เปิดใจ และให้เวลากับลูกน้อยให้มากที่สุด เพราะเวลาเหล่านี้มีค่าและไม่อาจย้อนกลับมาได้ในภายหลัง


อ้างอิง:

https://www.verywellmind.com/social-learning-theory-2795074

https://www.researchgate.net/publication/267750204_Bandura's_Social_Learning_Theory_Social_Cognitive_Learning_Theory

https://www.rama.mahidol.ac.th/ramachannel/article/พฤติกรรมเลียนแบบ-ส่งผลเ/